wizyta u psychologa
Zdrowie i uroda Paulina Bulek, 19.04.2022
Przeczytane 321 razy

Czym jest stan psychiczny – jak wygląda dobry, a jak zły?

Stan psychiczny jest podstawową miarą zdrowia psychicznego. Jego ocena pozwala specjaliście na zbadanie tego, w jakiej kondycji psychicznej jest człowiek. Dzięki temu może wdrożyć odpowiednie leczenie czy terapię, które mogą pozwolić pacjentowi wrócić do równowagi.

Spis treści


  1. Co to jest stan psychiczny?
  2. Jak wygląda dobry stan psychiczny?
  3. Zły stan psychiczny – jakie są objawy?

Można wyróżnić dobry i zły stan psychiczny. Warto wiedzieć, jak je odróżnić i jak najlepiej pomóc bliskiej osobie, która zmaga się z załamaniem nerwowym

Co to jest stan psychiczny?

Stan psychiczny jest jednym z elementów ludzkiej psychiki. Do jego elementów składowych należą: stan emocjonalny – obejmujący afekt i nastrój; napęd; procesy poznawcze; tożsamość; zachowanie, a także percepcja siebie. Na stan psychiczny składa się także dobrostan psychiczny i objawy psychopatologiczne.

Pod pojęciem afektu kryje się ekspresja emocji, która jest zauważalna przez otoczenie. Nastrojem określa się to, jak osoba odczuwa emocje w stosunku do otaczającego go świata, a także samego siebie i tego, co doświadcza w życiu. Procesy poznawcze to pamięć, myślenie, język, koncentracja, a także odbieranie bodźców z otoczenia. Napęd psychoruchowy to szybkość, z jaką zachodzą procesy umysłowe, a także to, jaką aktywność ruchową ma dana osoba. Percepcja samego siebie jest umiejętnością obserwacji własnego zachowania, tego jak się wygląda i jakie zmiany zachodzą we własnej psychice. Zachowanie jest reakcją organizmu, która jest spowodowana odbieranymi bodźcami. Wyróżnia się: zachowanie celowe, które ma za zadanie spełnić osiągnięcie jakiegoś wcześniej ustalonego celu, a także zachowanie reaktywne, które stanowi automatyczną odpowiedź na odbierane z otoczenia sygnały.

Stan psychiczny jest oceniany u pacjenta przez specjalistę – psychologa lub psychiatrę, który w swojej pracy zajmuje się leczeniem różnego rodzaju zaburzeń psychicznych. Dzięki tej ocenie jest on w stanie wdrożyć odpowiednie leczenie i przedstawić właściwą diagnozę. Najczęściej diagnozę stawia się poprzez przeprowadzenie wywiadu z pacjentem. Ma on zazwyczaj formę tzw. ustrukturyzowanego wywiadu. Często pytania dotyczą spraw prywatnych badanego: tego, czy ma jakieś traumatyczne przeżycia; czy pojawiają się u niego myśli samobójcze; czy ktoś z jego bliskich zmagał się z jakimiś chorobami; czy badany ma problemy z nadużywaniem substancji psychoaktywnych lub alkoholu. Podczas wywiadu psycholog lub psychiatra stara się ustalić to, jak badany funkcjonuje, z czym się zmaga, a także jak postrzega samego siebie i otoczenie.

Jak wygląda dobry stan psychiczny?

Dobry stan psychiczny polega na tym, że człowiek optymalnie funkcjonuje. Odczuwa dobrostan psychiczny. Akceptuje w pełni swoje życie takie, jakim jest. Potrafi czerpać radość z życia i jest w tym życiu szczęśliwy.

Ktoś, kto jest w dobrym stanie psychicznym, nie ma wrogiego nastawienia do otaczającego go świata. Traktuje go jako bezpieczne miejsce, z którego stara się czerpać garściami – dobrze gospodaruje posiadanymi zasobami, jest w stanie je pomnażać. Odczuwa wdzięczność. Pozytywnie postrzega samego siebie i innych ludzi.

Zły stan psychiczny – jakie są objawy?

Zły stan psychiczny może być spowodowany np. depresją lub załamaniem nerwowym (kryzysem psychicznym). Wymaga zawsze bezwzględnego skonsultowania z psychologiem lub psychiatrą. Objawia się m.in. tym, że człowiek nie ma sił psychicznych do tego, by radzić sobie z codziennymi obowiązkami i problemami; przeżywa stany lękowe; bezradność; smutek. Nie odczuwa siły sprawczej do kierowania swoim życiem. Często zły stan psychiczny wynika z sytuacji życiowej, która jest dla osoby bardzo trudna. Konieczne jest jej przepracowanie, zmierzenie się z nią w kontrolowanych warunkach gabinetu psychologicznego. Dzięki temu będzie możliwy powrót do tego, by normalnie funkcjonować.

Kryzys psychiczny może pojawić się w wyniku jakiegoś traumatycznego wydarzenia np. wypadku, śmierci kogoś bliskiego, utraty pracy bądź zdrowia, zaburzenia równowagi w związku czy też w życiu osobistym. Taki kryzys może również pojawić się, kiedy ktoś doświadcza przez długi okres stresu lub napięcia np. w pracy czy w domu. Może on dotyczyć różnych obszarów życia, czy to finansów, czy życia osobistego. Czasami załamanie może zostać wywołane przez zmaganie się z jednym z kryzysów rozwojowych np. z kryzysem wieku średniego. Człowiek doświadcza w nim wewnętrznej frustracji, której przyczyną jest zrobienie podsumowania swojego życia (najczęściej około 40 roku życia). Jeżeli człowiek nie jest zadowolony ze swojego życia, to nie odczuwa wówczas satysfakcji z tego, co do tej pory osiągnął. Może nie być zadowolony ze swojego statusu społecznego czy zawodowego, sprawności fizycznej, sytuacji rodzinnej czy z własnego wyglądu.

Podczas kryzysu u osoby mogą się pojawić zarówno objawy natury psychicznej, jak i fizycznej. Należą do nich m.in.: apatia, poczucie lęku, wycofanie społeczne, wybuchy płaczu i złości, poczucie braku sensu, napięcie mięśni, drżenie rąk, osłabienie, bóle głowy, problemy z apetytem i trawieniem, bezsenność, a także problemy z koncentracją.

Osobę w kryzysie warto otoczyć opieką. Starać się rozmawiać albo chociaż po prostu przy niej być. Dobrze też zachęcić taką osobę do tego, by odwiedziła specjalistę psychologa lub psychiatrę, którzy będą mogli jej pomóc uporać się z doświadczanym stanem.

A: Paulina Bulek

Z: lek. Agnieszka Żędzian

Bibliografia

  1. H. Sęk, Psychologia kliniczna, PWN, 2013.

  2. S. Golec, A. Kokoszka, Postępowanie w nagłych zaburzeniach psychicznych – podstawy psychiatrii interwencyjnej dla lekarza praktyka, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2002.


Wybór redakcji

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w polityce prywatności.

Zamknij